';

ضربه مغزی و نشانه های آن چیست؟

ضربه مغزی و نشانه های آن چیست؟

سر شایع ترین محل وارد آمدن صدمه و ضربه میباشد. این ضربه که در اثر نیروی مستقیم و غیر مستقیم به سر ایجاد می شود ممکن است همراه یا بدون از دست دادن هوشیاری یا علایمی از جمله تهوع، استفراغ، تاری دید، اشکال در صحبت کردن، ضعف عضلانی، فراموشی، خونریزی در بینی و گوش، کبودی اطراف چشم و سردرد باشد. سردرد از علایم شایع ضربه مغزی است. علایم و نشانه های ضربه مغزی اختصاصی نیستند ابزارهای گوناگونی برای کمک به تشخیص وجود دارند از جمله می توان به فهرست سیاهه، آزمون های عصبی روانشناختی،آزمون های ثبات وضعیتی و ابزارهای ارزیابی خارج از زمین بازی اشاره کرد.

علایم ضربه مغزی بلافاصله پس از آسیب ظاهر میشود اما ممکن است تا چند ساعت به تاخیر بیفتد.اکثر موارد ضربه مغزی طی ۷-۱۰روز به طور خود به خودی بهبود می یابند. درمان ابتدایی مبتنی بر استراحت فیزیکی و شناختی است و هیچ درمان اختصاصی برای ضربه مغزی وجود ندارد. میزان بهبود متغییر می باشد،در کودکان و نوجوانان که سابقه ای از ضربه مغزی قبلی داشته اند ممکن است دوره بهبودی طولانی تری باشد و به نوع آسیب دیدگی مغز و مشکلات ایجاد شده بستگی دارد.

شرح ابزارهای تشخیص ضربه مغزی

  • فهرست سیاهه علایم:

فهرست سیاهه شامل علائمی است که در اثر تجارب بالینی و علائم مشترک بین بیماران ضربه مغزی به دست آمده است.

  • آزمون ثبات وضعیت بدن:

ضربه مغزی منجر به اختلال تعادل میشود که معمولا ۳-۵روز طول میکشد؛ آزمون ثبات وضعیت بدن یک اصل اساسی در ارزیابی بیمار به شمار میرود .

  • ابزارهای ارزیابی خارج از زمین بازی:

این ابزار جزو ابزارهای پیچیده بوده و با استفاده از ابزارهای تخصصی پزشکی سنجیده می شود.

 ارزیابی اولیه ضربه مغزی:

شک به آسیب سر و گردن یا ضربه مغزی ارزیابی را در محل آسیب با بررسی راه هوایی، وضع تنفس و گردش خون بیمار باید اغاز کرد اگر بیمار از گردن اسیب دیده گردن بند و تخته  تثبیت کننده پشت قرار دهید بیمار را به بیمارستان منتقل کرده و تصویر برداری عصبی را مد نظر قرار دهید اگر نتایج تصویر برداری عصبی طبیعی باشد باید درمان بر حسب مورد نیاز انجام شود.

 ارزیابی در بیمارستان و تصویر برداری:

شرح حال و معاینه عصبی با جزییات بیشتری نسبت به دیگر روش ها انجام می شود، و روشی تخصصی بوده که حتما باید با نظر پزشک متخصص انجام شود. اگر مشخص شود که تصویر برداری ضروری است، سی تی اسکن مغز اولین روش تصویر برداری که باید انتخاب شود،  ام آر آی نیز در شرایط اورژانس قابل قبول است اگر بیمار دچار آسیب جدی فقرات گردنی یا داخل جمجمه ای نباشد مراقبت در منزل وتحت نظر میتواند کافی باشد به شرط اینکه دستورات هشدار کتبی به بیمار و فرد مراقبت کننده از وی، داده شود تا بدانند چه زمانی به پزشک مراجعه نمایند.

درمان ضربه مغزی

اهداف درمان احیا و پشتیبانی بیماران شدیدا بحرانی است و به منظور به حداقل رساندن عوارض و آسیب های مغزی ثانویه و تسهیل روند بهبود بیمار باید انجام گیرد. اجزای اساسی درمان عبارت است استراحت کردن و سپس به کار بستن یک راهبرد بازگشت تدریجی به فعالیت ورزشی است. استراحت کامل شناختی  و فیزیکی اساس درمان اولیه میباشد؛ زیرا فعالیت میتواند باعث تشدید علایم ضربه مغزی و تاخیر در بهبود گردد.

وقتی ضربه ای به سر وارد می شود و گوش میانی تکان می خورد حالت تعادل بر هم می خورد حتی ممکن است به دلیل ضربه دچار ناراحتی معده هم شوند طوری که هنگام چرخیدن حالت تهوع داشته باشند به گفته متخصصان هر وقت ضربه ای به سر تان وارد شد و شما را دچار کاهش هوشیاری کرد؛ باید به پزشک مراجعه کنید. شایع ترین نوع صدمات وارد شده به مغز درتصادفات رانندگی مخصوصا موتور سواری صورت می گیرد. ضربه های وارد شده به مغز با توجه به شدت آن ها از خفیف تا شدید تقسیم بندی می شوند. ضربه شدید  مغزی ممکن است بلافاصله منجر به مرگ شود ضر به های  عمیق زمانی رخ میدهد که فشار بر روی استخوان های جمجمه وارد و منجر به شکستگی آن ها شده و یا آسیب های ساختاری در مغز ایجاد میشود.  بسیاری از افراد که دچار آسیب های قابل توجه مغزی میشوند؛ ممکن است دچار تغییر در توانایی شناختی از جمله اختلال در حافظه، یادگیری، اختلال در تمرکز و توجه شوند گاهی ضربات مغزی آنقدر شدید می باشد که می تواند عوارضی همچون کاهش سطح هوشیاری، به کما رفتن و مرگ مغزی را در پی داشته باشد.

علائم کما

کما به حالتی می گویند که فرد هشیار نیست و هیچ پاسخی به محرک های بیرونی ندارد. در کما مردمک چشم گشاد و بدون پاسخ و نور میماند،کما درجات خفیف و متوسطی دارد بعضی از کسانی که به کما میروند پس از مدتی به سمت زندگی نباتی پیش می روند. مهم ترین علامت مشخصه کما ناتوانی در هوشیاری است ینعی خود فرد نمیتواند توسط محرکها هوشیاری اش را بدست آورد؛ البته علایم دیگری نیز وجود دارد که می توان به نبود خود آگاهی، فقدان چرخه خواب و بیداری، نداشتن حرکت هدفمند و نداشتن کنترل بر روی تنفس اشاره کرد. طول مدت کما ممکن است از روزها تا ماه ها به طول انجامد اما طول مدت و میزان احتمال خروج از این وضعیت را نمی توان به طور دقیق در هر فرد مشخص کرد. همچنین هنوز درمانی که بتواند فرد را از حالت کما خارج کند وجود ندارد. در مرگ مغزی فرد به صورت طبیعی نفس نمی کشد و تنفس خود را از طریق دستگاه انجام میدهد؛ که با قطع کردن دستگاه می میرد. بنابر این زنده ماندن نباتی فرد دچار مرگ مغزی به دستگاه وابسته است؛ چون تنفس وابسته به مغز است، اما قلب با مغز متفاوت است اگر مغز فرد بمیرد قلب فعالیت دارد، البته به شرطی که اکسیژن از طریق دستگاه به فرد برسد و در صورت قطع شدن دستگاه فرد می میرد. اما باز هم با وجود دستگاه نمیتوان مدت زیادی چنین افرادی را زنده نگه داشت.

علایم ضربه مغزی در کودکان

بیشتر اوقات ضربات مغزی ملایم هستند و کودک هشیاری خود را از دست نمیدهد؛ ممکن است علایم ضربه مغزی واضح نبوده و خود را در حد یک سر درد معمولی نشان دهد. اما در همان حال رفتار و حرکات غیر عادی خواهد داشت. به طور کلی والدین باید مراقب علایمی همچون سردرد،خواب آلودگی،احساس اینکه در فضای مه آلود است، احساس تهوع، استفراغ، حساسیت به نور، صدا، زود رنجی، خوابیدن کم و بیش در حد معمول، احساس افسردگی و اندوه می باشد که گاهی اوقات چند ساعت یا حتی چند روز طول میکشد تا بروز کند. سالانه حدود ۲۵۰هزار کودک به خاطر آسیب های مغزی تحت درمان قرار میگیرند.کودکان زیر پنج سال به دلیل باز بودن ملاجشان و این که هنوز جمجمه شان کامل شکل نگرفته نسبت به بزرگترها در برابر ضربه سر مقاوم تر هستند اما این مساله نباید باعث شود که والدین بروز برخی حالت ها مانند بیهوشی موقتی را پس از وارد شدن ضربه سر کودک بی اهمیت تلقی کنند. اگر ضربه به کودک از خفیف تا متوسط باشد؛ ممکن است یک بی هوشی یا فراموشی گذرا را به همراه داشته باشد؛ اما این نشانه ها باید تحت بررسی قرار گیرد. والدین و اطرافیان پس از این که کودک دچار ضربه سر شد نباید به او آب قند بدهند بلکه باید به چنین کودکی سرم نمکی داده شود؛ زیرا آب قند موجب افزایش ورم مغز و افزایش خواب آلودگی در کودکان میشود. حتی در بزرگسالان نیز باید به این نکته توجه کرد که به هیچ وجه نباید به فردی که دچار ضربه مغزی شده آبمیوه و خوراکی بدهند چرا که ممکن است فرد دچار تشنج شده و خوراکی وارد ریه او شده که در نهایت منجر به خفگی وی میشود. با توجه به تشخیص و درجه آسیب وارد شده به مغز پزشک دارو تجویز میکند همچنین با توجه به سطح هوشیاری و اختلالات ایجاد شده در مغز بیمار ممکن است جراحی نیاز داشته باشد

 

 

 

فن آسا

ما با هدف طراحی و توسعه ابزارهای هوشمند و نوین توانبخشی و با استفاده از تکنولوژی روز دنیا تلاش داریم زندگی بهتر و آسانتری برای بیماران عزیز به ارمغان آوریم.

Related posts
نظر شما چیست؟